21

ഒടിടി (OTT) പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകൾ മുതൽ പ്രൊഡക്ടിവിറ്റി ടൂളുകളും ഫിറ്റ്നസ് ആപ്പുകളും വരെ സബ്സ്ക്രൈബ് ചെയ്യുന്നവരാണ് നമ്മളിൽ പലരും. ഇന്ന് നമ്മൾ ജീവിക്കുന്നത് ഒരു 'സബ്സ്ക്രിപ്ഷൻ എക്കണോമിയിലാണ്' (Subscription Economy). ചെറിയ തുകകളായി നമ്മുടെ അക്കൗണ്ടിൽ നിന്ന് മാസാമാസം കൃത്യമായി ഈടാക്കപ്പെടുന്ന ഇത്തരം ഡിജിറ്റൽ സബ്സ്ക്രിപ്ഷനുകൾ പലപ്പോഴും നമ്മുടെ ഫിനാൻഷ്യൽ പ്ലാനിങ്ങിനെ തന്നെ താളം തെറ്റിച്ചേക്കാം. ആപ്പുകൾ സബ്സ്ക്രൈബ് ചെയ്യുമ്പോൾ ഒരു ഉപഭോക്താവ് എന്ന നിലയിൽ നിങ്ങൾ തീർച്ചയായും അറിഞ്ഞിരിക്കേണ്ട ചില സാമ്പത്തിക, സാങ്കേതിക കാര്യങ്ങൾ എന്തൊക്കെയാണെന്ന് നോക്കാം.

ഒന്നാമത്തെ കാര്യം, 'ഫ്രീ ട്രയൽ ട്രാപ്പുകൾ' (Free Trial Traps) ആണ്. മിക്ക പ്രീമിയം ആപ്പുകളും ആദ്യത്തെ ഒരാഴ്ചയോ ഒരു മാസമോ ഉപഭോക്താക്കൾക്ക് സൗജന്യ സേവനം നൽകും. എന്നാൽ ഇതിനായി തുടക്കത്തിൽ തന്നെ നിങ്ങളുടെ ക്രെഡിറ്റ് അല്ലെങ്കിൽ ഡെബിറ്റ് കാർഡ് വിവരങ്ങൾ അവർ ചോദിച്ചു വാങ്ങുന്നു. സൗജന്യ കാലാവധി കഴിയുമ്പോൾ, നിങ്ങൾ പോലുമറിയാതെ നിങ്ങളുടെ അക്കൗണ്ടിൽ നിന്ന് പണം ഈടാക്കുന്ന 'ഓട്ടോ-റിന്യൂവൽ' (Auto-renewal) സംവിധാനമാണ് ഇത്തരം ആപ്പുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത്.

ഇവിടെ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ട ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട കാര്യം, നിങ്ങളുടെ ഫോണിൽ നിന്ന് ഒരു ആപ്പ് അൺഇൻസ്റ്റാൾ (Uninstall) ചെയ്തത് കൊണ്ട് മാത്രം അതിൻ്റെ സബ്സ്ക്രിപ്ഷൻ ഒരിക്കലും റദ്ദാക്കപ്പെടുന്നില്ല എന്നതാണ്. ഇതിനായി ആൻഡ്രോയിഡ് (Android) ഉപയോക്താക്കൾ ഗൂഗിൾ പ്ലേ സ്റ്റോറിലോ (Google Play Store), ആപ്പിൾ (Apple) ഉപയോക്താക്കൾ ആപ്പ് സ്റ്റോറിലോ (App Store) പോയി 'Subscriptions' എന്ന വിഭാഗത്തിൽ കയറി മാന്വലായി തന്നെ അവ ക്യാൻസൽ ചെയ്യേണ്ടതുണ്ട്.

രണ്ടാമതായി, റിക്കറിങ് പേയ്‌മെന്റുകൾ (Recurring Payments) അഥവാ ആവർത്തിച്ചുള്ള പണമിടപാടുകൾ സംബന്ധിച്ച റിസർവ് ബാങ്ക് ഓഫ് ഇന്ത്യയുടെ (RBI) ഇ-മാൻഡേറ്റ് (e-mandate) നിയമങ്ങളെക്കുറിച്ച് അറിഞ്ഞിരിക്കണം. ആർ.ബി.ഐ മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശ പ്രകാരം, നിങ്ങളുടെ അക്കൗണ്ടിൽ നിന്നും ഓട്ടോമാറ്റിക്കായി സബ്സ്ക്രിപ്ഷൻ തുക ഈടാക്കുന്നതിന് 24 മണിക്കൂർ മുൻപ് തന്നെ ബാങ്കുകൾ നിങ്ങൾക്ക് എസ്.എം.എസ് (SMS) അല്ലെങ്കിൽ ഇമെയിൽ വഴി ഒരു അലർട്ട് നൽകിയിരിക്കണം. ഈ മെസ്സേജിൽ പേയ്‌മെന്റ് റദ്ദാക്കാനുള്ള ലിങ്കും നിർബന്ധമായും ഉണ്ടായിരിക്കണം.

കൂടാതെ, ആപ്പുകളുടെ സബ്സ്ക്രിപ്ഷൻ തുക ₹15,000-ത്തിന് മുകളിലാണെങ്കിൽ, ഓരോ തവണയും അഡീഷണൽ ഫാക്ടർ ഓഫ് ഓതന്റിക്കേഷൻ (Additional Factor of Authentication - AFA) അതായത്, ഉപഭോക്താവ് ഒ.ടി.പി (OTP) നൽകിയാൽ മാത്രമേ പണം ഈടാക്കാൻ സാധിക്കുകയുള്ളൂ. നിങ്ങളുടെ സമ്മതമില്ലാതെ വലിയ തുകകൾ നഷ്ടപ്പെടാതിരിക്കാൻ ഇത് വലിയൊരു സുരക്ഷയാണ് നൽകുന്നത്.

മൂന്നാമത്തെ കാര്യം നിങ്ങളുടെ പേഴ്സണൽ ഫിനാൻസുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതാണ്. സാമ്പത്തിക വിദഗ്ദ്ധർ ഇതിനെ 'സബ്സ്ക്രിപ്ഷൻ ഫറ്റീഗ്' (Subscription Fatigue) എന്ന് വിളിക്കുന്നു. നമ്മൾ ഉപയോഗിക്കാത്ത എത്രയോ ആപ്പുകൾക്കാണ് പ്രതിമാസം പണം നൽകിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നത് എന്ന് എപ്പോഴെങ്കിലും ചിന്തിച്ചിട്ടുണ്ടോ? ചെലവുകൾ കുറഞ്ഞതാണെന്ന് തോന്നിപ്പിക്കുകയും എന്നാൽ ദീർഘകാലാടിസ്ഥാനത്തിൽ വലിയ ബാധ്യതയാകുകയും ചെയ്യുന്ന 'ഡ്രിപ്പ് പ്രൈസിങ്' (Drip Pricing) തന്ത്രങ്ങളും ചില കമ്പനികൾ ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്.

നിങ്ങളുടെ ബാങ്ക് സ്റ്റേറ്റ്‌മെന്റുകളോ ക്രെഡിറ്റ് കാർഡ് ബില്ലുകളോ മാസത്തിലൊരിക്കൽ കൃത്യമായി ഓഡിറ്റ് ചെയ്യുക. നിങ്ങൾക്ക് ശരിക്കും 'റിട്ടേൺ ഓൺ ഇൻവെസ്റ്റ്‌മെന്റ്' (Return on Investment - ROI) അഥവാ മുടക്കുന്ന പണത്തിന് മതിയായ മൂല്യം നൽകുന്നില്ല എന്ന് തോന്നുന്ന ആപ്പുകളുടെ സബ്സ്ക്രിപ്ഷനുകൾ ഉടൻ തന്നെ റദ്ദാക്കുക.

ചുരുക്കത്തിൽ, ഡിജിറ്റൽ ലോകത്തെ സൗകര്യങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ തന്നെ, നമ്മുടെ സാമ്പത്തിക അച്ചടക്കം പാലിക്കാനും നമ്മൾ ബാധ്യസ്ഥരാണ്. ആപ്പുകൾ നൽകുന്ന ഡാറ്റാ പ്രൈവസി നയങ്ങൾ വായിച്ചു മനസ്സിലാക്കുക, ബാങ്ക് നൽകുന്ന സന്ദേശങ്ങൾ ശ്രദ്ധിക്കുക, കൃത്യമായ ഇടവേളകളിൽ നിങ്ങളുടെ സബ്സ്ക്രിപ്ഷനുകൾ വിലയിരുത്തുക.