4

ക്ഷേ​ത്ര​ങ്ങ​ളു​ടെ നാ​ടാ​ണ് ഇ​ന്ത്യ. സ​ഹ​സ്രാ​ബ്ദ​ങ്ങ​ളു​ടെ പാ​ര​മ്പ​ര്യ​മു​ള്ള നി​ര​വ​ധി ക്ഷേ​ത്ര​ങ്ങ​ള്‍ രാ​ജ്യ​ത്തെ​മ്പാ​ടു​മു​ണ്ട്. ഇ​വ​യി​ല്‍ പ​ല​തും വാ​സ്തു​വി​സ്മ​യ​ങ്ങ​ളും ച​രി​ത്ര​ത്തി​ന്‍റെ സാ​ക്ഷി​പ​ത്ര​ങ്ങ​ളു​മാ​ണ്. എ​ന്നാ​ല്‍ അ​വി​ടെ​യെ​ത്തു​ന്ന സ​ന്ദ​ര്‍​ശ​ക​രെ കാ​ത്ത് ചി​ല അ​ദ്ഭു​ത​ങ്ങ​ള്‍ ക​രു​തി വ​യ്ക്കു​ന്ന ക്ഷേ​ത്ര​ങ്ങ​ളു​മു​ണ്ട്. അ​ത്ത​ര​ത്തി​ലൊ​രു പു​രാ​ത​ന ക്ഷേ​ത്ര​മാ​ണ് ഹി​മാ​ച​ല്‍ പ്ര​ദേ​ശി​ലെ കാം​ഗ്ര ജി​ല്ല​യി​ലു​ള്ള ജ്വാ​ലാ​മു​ഖി അ​ഥ​വാ ജ്വാ​ലാ ജി ​ക്ഷേ​ത്രം. ഐ​തി​ഹ്യ​ങ്ങ​ളി​ലും നാ​ടോ​ടി​ക്ക​ഥ​ക​ളി​ലും ഈ ​ക്ഷേ​ത്ര​ത്തി​ന് വ​ലി​യ പ്രാ​ധാ​ന്യ​മാ​ണു​ള്ള​ത്.

ഐ​തി​ഹ്യ​മ​നു​സ​രി​ച്ച് ശി​വ​ന്‍റെ ഭാ​ര്യ​യാ​യ സ​തീ​ദേ​വി​യു​ടെ ശ​രീ​ര​ഭാ​ഗം വീ​ണ 51 ശ​ക്തി​പീ​ഠ​ങ്ങ​ളി​ലൊ​ന്നാ​ണ് ജ്വാ​ലാ​മു​ഖി ക്ഷേ​ത്രം. പി​താ​വാ​യ ദ​ക്ഷ​ന്‍ ന​ട​ത്തി​യ യാ​ഗ​ത്തി​ല്‍ ത​ന്‍റെ ഭ​ര്‍​ത്താ​വാ​യ ശി​വ​നെ ക്ഷ​ണി​ക്കാ​തെ അ​പ​മാ​നി​ച്ച​തി​ല്‍ മ​നം​നൊ​ന്ത സ​തീ​ദേ​വി അ​ഗ്നി​യി​ല്‍ ചാ​ടി ആ​ത്മാ​ഹു​തി ചെ​യ്യു​ക​യാ​യി​രു​ന്നു. സ​തി​യെ​ത്തേ​ടി​യെ​ത്തി​യ ശി​വ​ന്‍ ക​ണ്ട​താ​വ​ട്ടെ പ്രി​യ​പ​ത്നി​യു​ടെ നി​ര്‍​ജീ​വ ശ​രീ​ര​വും.

ശി​വ​ന്‍റെ കോ​പ​ത്തി​ല്‍​നി​ന്ന് ആ​വി​ര്‍​ഭ​വി​ച്ച വീ​ര​ഭ​ദ്ര​ന്‍ ദ​ക്ഷ​നെ ചു​ട്ടു​ചാ​മ്പ​ലാ​ക്കി​യെ​ങ്കി​ലും ക്രോ​ധം അ​വ​സാ​നി​ക്കാ​ഞ്ഞ ശി​വ​ന്‍ സ​തി​യു​ടെ ക​ത്തു​ന്ന ശ​രീ​ര​വു​മാ​യി താ​ണ്ഡ​വം ആ​രം​ഭി​ച്ചു. എ​ന്നാ​ല്‍ ഈ ​അ​പ​ക​ടം മ​ന​സി​ലാ​ക്കി​യ മ​ഹാ​വി​ഷ്ണു ത​ന്‍റെ സു​ദ​ര്‍​ശ​ന ച​ക്ര​ത്താ​ല്‍ സ​തി​യു​ടെ ശ​രീ​ര​ത്തെ 51 ഭാ​ഗ​ങ്ങ​ളാ​യി ഛേദി​ക്കു​ക​യും അ​വ ഓ​രോ ശ​ക്തി​പീ​ഠ​ങ്ങ​ളാ​യി തീ​രു​ക​യു​മാ​യി​രു​ന്നു​വെ​ന്നു​മാ​ണ് ഐ​തി​ഹ്യം.

ഇ​തി​ല്‍ സ​തീ​ദേ​വി​യു​ടെ നാ​വ് പ​തി​ച്ച​യി​ട​മാ​ണ് ജ്വാ​ലാ​മു​ഖി ക്ഷേ​ത്ര​മാ​യി മാ​റി​യ​തെ​ന്ന് പ​റ​യ​പ്പെ​ടു​ന്നു. ഒ​രി​ക്ക​ലും അ​ണ​യാ​ത്ത അ​ഗ്നി​ജ്വാ​ല​യാ​ണ് ഈ ​ക്ഷേ​ത്ര​ത്തെ പ്ര​സി​ദ്ധ​മാ​ക്കു​ന്ന​ത്. സ​തീ​ദേ​വി​യു​ടെ നാ​വാ​ണി​ത് എ​ന്നാ​ണ് വി​ശ്വാ​സം.

ഈ ​പു​രാ​ത​ന ക്ഷേ​ത്ര​ത്തി​ന് ആ​യി​ര​ത്തി​ല​ധി​കം വ​ര്‍​ഷം പ​ഴ​ക്ക​മു​ണ്ടെ​ന്നാ​ണ് ക​ണ​ക്കാ​ക്കു​ന്ന​ത്. മ​ഹാ​ഭാ​ര​ത​ത്തി​ലും പു​രാ​ണ​ങ്ങ​ളി​ലു​മ​ട​ക്കം നി​ര​വ​ധി പ്രാ​ചീ​ന ഹി​ന്ദു ഗ്ര​ന്ഥ​ങ്ങ​ളി​ല്‍ ജ്വാ​ലാ​മു​ഖി ക്ഷേ​ത്ര​ത്തെ​പ്പ​റ്റി പ​രാ​മ​ര്‍​ശ​മു​ണ്ട്.

ഇ​വി​ടെ ക്ഷേ​ത്രം ഉ​യ​ര്‍​ന്ന​തി​നെ​പ്പ​റ്റി​യും പ​ല ക​ഥ​ക​ളു​ണ്ട്. ഒ​രി​ക്ക​ല്‍ ഒ​രു ആ​ട്ടി​ട​യ​ന്‍ വ​ന​ത്തി​ലൂ​ടെ ന​ട​ക്കു​മ്പോ​ള്‍ ഒ​രു പാ​റ​യു​ടെ മു​ക​ളി​ല്‍ ഒ​രു തീ​ജ്വാ​ല ആ​ളി​ക്ക​ത്തു​ന്ന​താ​യി ക​ണ്ടു. അ​യാ​ള്‍ ഇ​ക്കാ​ര്യം അ​ന്ന് പ്ര​ദേ​ശം ഭ​രി​ച്ചി​രു​ന്ന കാ​ട്ടോ​ക്ക് രാ​ജ​വം​ശ​ത്തി​ലെ രാ​ജാ​വാ​യ ഭു​മി ച​ന്ദി​നെ അ​റി​യി​ച്ചു. വ​ലി​യ ദു​ര്‍​ഗാ ഭ​ക്ത​നാ​യി​രു​ന്ന രാ​ജാ​വ് അ​വി​ടെ ക്ഷേ​ത്രം പ​ണി​യാ​ന്‍ ഉ​ത്ത​ര​വി​ടു​ക​യാ​യി​രു​ന്നു​വെ​ന്നാ​ണ് ഐ​തി​ഹ്യം.

അ​തേ​സ​മ​യം ചി​ല നാ​ടോ​ടി​ക്ക​ഥ​ക​ള്‍ അ​നു​സ​രി​ച്ച് ഇ​തി​ഹാ​സ കാ​വ്യ​മാ​യ മ​ഹാ​ഭാ​ര​ത​ത്തി​ലെ നാ​യ​ക​രാ​യ പാ​ണ്ഡ​വ​രാ​ണ് ഈ ​ജ്വാ​ല ക​ണ്ടെ​ത്തി​യ​തെ​ന്നും ഇ​വി​ടെ ക്ഷേ​ത്രം പ​ണി​ത​തെ​ന്നും പ​റ​യു​ന്നു. എ​ന്താ​യാ​ലും ഇ​വി​ട​ത്തെ തീ​ജ്വാ​ല ഒ​രി​ക്ക​ലും അ​ണ​ഞ്ഞി​ട്ടി​ല്ല. കാ​റ്റി​നും മ​ഴ​യ്ക്കും​പോ​ലും ജ്വാ​ല​യെ അ​ണ​യ്ക്കാ​ന്‍ സാ​ധി​ച്ചി​ട്ടി​ല്ല.

വി​വി​ധ കാ​ല​ങ്ങ​ളി​ൽ പ​ല രാ​ജാ​ക്ക​ന്മാ​ര്‍ ക്ഷേ​ത്രം സ​ന്ദ​ര്‍​ശി​ക്കു​ക​യും പ​ല​വി​ധ നി​ര്‍​മാ​ണ പ്ര​വ​ര്‍​ത്ത​ന​ങ്ങ​ള്‍ ഇ​വി​ടെ ന​ട​ത്തി​പ്പോ​രു​ക​യും ചെ​യ്തു. പ്ര​സി​ദ്ധ സി​ഖ് രാ​ജാ​വാ​യി​രു​ന്ന മ​ഹാ​രാ​ജ ര​ഞ്ജി​ത് സിം​ഗ് 19-ാം നൂ​റ്റാ​ണ്ടി​ന്‍റെ തു​ട​ക്ക​ത്തി​ല്‍ ക്ഷേ​ത്ര​ത്തി​ന്‍റെ താ​ഴി​ക​ക്കു​ടം സ്വ​ര്‍​ണ​ത്തി​ല്‍ പൊ​തി​ഞ്ഞു. പി​ന്നീ​ട് അ​ദ്ദേ​ഹ​ത്തി​ന്‍റെ മ​ക​ന്‍ ഖ​ര​ക് സിം​ഗ് ക്ഷേ​ത്ര വാ​തി​ലു​ക​ള്‍ വെ​ള്ളി​യി​ല്‍ പൊ​തി​യു​ക​യും ചെ​യ്തു.

അ​തേ​സ​മ​യം മു​ഗ​ള്‍ ച​ക്ര​വ​ര്‍​ത്തി അ​ക്ബ​റു​മാ​യി ബ​ന്ധ​പ്പെ​ട്ടു​ള്ള ഒ​രു ക​ഥ ഏ​റെ പ്ര​ശ​സ്ത​മാ​ണ്. ഈ ​തീ​ജ്വാ​ല​യു​ടെ ആ​ധി​കാ​രി​ക​ത​യി​ല്‍ സം​ശ​യാ​ലു​വാ​യി​രു​ന്ന അ​ക്ബ​ര്‍ ഇ​രു​മ്പു പാ​ളി​കൊ​ണ്ട് അ​ട​ച്ചും വെ​ള്ള​മൊ​ഴി​ച്ചും ജ്വാ​ല കെ​ടു​ത്താ​നാ​യി ശ്ര​മി​ച്ചെ​ങ്കി​ലും ആ ​ശ്ര​മ​ങ്ങ​ളെ​ല്ലാം വ്യ​ര്‍​ഥ​മാ​യ​ത്രേ. പ​രാ​ജ​യം സ​മ്മ​തി​ച്ച അ​ക്ബ​ര്‍ ക്ഷേ​ത്ര​ത്തി​ന് ഒ​രു സ്വ​ര്‍​ണ​ക്കു​ട സ​മ്മാ​നി​ച്ചെ​ങ്കി​ലും ദേ​വി​യു​ടെ ശ​ക്തി​യി​ല്‍ അ​ത് വി​ല​യി​ല്ലാ​ത്ത ഏ​തോ ലോ​ഹ​മാ​യി മാ​റി​യെ​ന്നാ​ണ് ഐ​തി​ഹ്യം.

ഏ​ഴ് പ്ര​കൃ​തി​ദ​ത്ത തീ​ജ്വാ​ല​ക​ളാ​ണ് ഈ ​ക്ഷേ​ത്ര​ത്തി​ല്‍ പാ​റ​യു​ടെ വി​ള്ള​ലു​ക​ളി​ല്‍​നി​ന്ന് പു​റ​പ്പെ​ടു​ന്ന​ത്. ഓ​രോ ജ്വാ​ല​യും ദു​ര്‍​ഗ​യു​ടെ ഓ​രോ ഭാ​വ​ത്തെ പ്ര​തി​നി​ധാ​നം ചെ​യ്യു​ന്നു. മ​ഹാ​ല​ക്ഷ്മി, അ​ന്ന​പൂ​ര്‍​ണ, ച​ണ്ഡി, ഹി​ങ്ളാ​ജ്, വി​ദ്യാ​വാ​സി​നി, അം​ബി​ക, അ​ഞ്ജ​ന എ​ന്നി​ങ്ങ​നെ​യാ​ണ് ഓ​രോ ജ്വാ​ല​ക​ളു​ടെ നാ​മ​ങ്ങ​ള്‍. പ്ര​ത്യ​ക്ഷ​ത്തി​ല്‍ യാ​തൊ​രു ഇ​ന്ധ​ന​വു​മി​ല്ലാ​തെ​യാ​ണ് ഇ​വ‍ ജ്വ​ലി​ക്കു​ന്ന​തെ​ന്ന​ത് സ​ന്ദ​ര്‍​ശ​ക​രി​ല്‍ വ​ലി​യ അ​ദ്ഭു​ത​മാ​ണ് സൃ​ഷ്ടി​ക്കു​ന്ന​ത്.

അ​തേ​സ​മ​യം പാ​റ​ക​ള്‍​ക്ക​ടി​യി​ലു​ള്ള ചി​ല വാ​ത​ക​ങ്ങ​ളാ​ണ് ഈ ​ജ്വാ​ല​യ്ക്കു പി​ന്നി​ലു​ള്ള​തെ​ന്നാ​ണ് പ​ഠ​ന​ങ്ങ​ള്‍ പ​റ​യു​ന്ന​ത്. എ​ന്നി​രു​ന്നാ​ലും ഭ​ക്ത​ര്‍​ക്ക് ഇ​ത് ദൈ​വി​ക ശ​ക്തി​യു​ടെ ദൃ​ഷ്ടാ​ന്ത​മാ​ണ്. താ​ന്ത്രി​ക ഗ്ര​ന്ഥ​ങ്ങ​ളി​ല്‍ പ​റ​യു​ന്ന ഏ​റ്റ​വും ശ​ക്തി​മ​ത്താ​യ 51 ശ​ക്തി പീ​ഠ​ങ്ങ​ളി​ലൊ​ന്നാ​ക​യാ​ല്‍ ദൈ​വാ​രാ​ധ​ന​യ്ക്ക് ഏ​റ്റ​വും അ​നു​യോ​ജ്യ​മാ​യ ഇ​ട​ങ്ങ​ളി​ലൊ​ന്നാ​യാ​ണ് ജ്വാ​ലാ​മു​ഖി​യെ ക​ണ​ക്കാ​ക്കു​ന്ന​ത്.

ആ​യി​ര​ക്ക​ണ​ക്കി​ന് തീ​ര്‍​ഥാ​ട​ക​രാ​ണ് ഓ​രോ വ​ര്‍​ഷ​വും ഇ​വി​ടേ​ക്ക് ഒ​ഴു​കി​യെ​ത്തു​ന്ന​ത്. ന​വ​രാ​ത്രി​സ​മ​യ​ത്ത് ക്ഷേ​ത്രം ഒ​രു മ​നോ​ഹ​ര കാ​ഴ്ച​യാ​ണ്. സ്വ​ര്‍​ണ​ത്താ​ല്‍ പൊ​തി​ഞ്ഞ താ​ഴി​ക​ക്കു​ട​വും വെ​ള്ളി​യി​ല്‍ പൊ​തി​ഞ്ഞ ഭി​ത്തി​ക​ളും ക്ഷേ​ത്ര​ത്തെ ആ​ക​ര്‍​ഷ​ക​മാ​ക്കു​ന്നു. ന​ടു​ഭാ​ഗ​ത്താ​ണ് പ്ര​ധാ​ന ജ്വാ​ല തെ​ളി​ഞ്ഞു ക​ത്തു​ന്ന​ത്.

വി​ഗ്ര​ഹ​ങ്ങ​ളി​ല്ലെ​ന്ന​താ​ണ് ഈ ​ക്ഷേ​ത്ര​ത്തി​ന്‍റെ മ​റ്റൊ​രു പ്ര​ത്യേ​ക​ത. ഈ ​ജ്വാ​ല​യെ​യാ​ണ് ദേ​വ​ത​യു​ടെ പ്ര​തീ​ക​മാ​യി ആ​രാ​ധി​ക്കു​ന്ന​ത്. ഇ​തി​നെ ജ്വാ​ലാ മാ​താ എ​ന്നാ​ണ് വി​ളി​ക്കു​ന്ന​ത്. ചു​റ്റ​മ്പ​ല​ത്തി​നു​ള്ളി​ല്‍ മ​റ്റ് ദേ​വ​ത​ക​ളു​ടെ​യും പ്ര​തി​ഷ്ഠ​ക​ളു​ണ്ട്.

വി​ശ്വാ​സ​ത്തി​ന​ന്‍റെ​യും ദു​രൂ​ഹ​ത​യു​ടെ​യും ദൈ​വി​ക ഊ​ര്‍​ജ​ത്തി​ന്‍റെ​യും കേ​ന്ദ്ര​മാ​യി നൂ​റ്റാ​ണ്ടു​ക​ളാ​യി നി​ല​കൊ​ള്ളു​ക​യാ​ണ് ജ്വാ​ലാ​മു​ഖി ക്ഷേ​ത്രം. ഇ​വി​ടെ​യു​ള്ള അ​ന​ശ്വ​ര​മാ​യ ജ്വാ​ല കാ​ല​ത്തി​നും കാ​ലാ​വ​സ്ഥ​യ്ക്കും മ​നു​ഷ്യ​നും തൊ​ടാ​നാ​വാ​ത്ത വി​ധ​ത്തി​ല്‍ ജ്വ​ലി​ച്ചു​കൊ​ണ്ടേ​യി​രി​ക്കു​ന്നു.

ശാ​സ്ത്ര വി​സ്മ​യ​മെ​ന്നോ ദൈ​വി​ക അ​ദ്ഭു​ത​മെ​ന്നോ വി​ശേ​ഷി​പ്പി​ക്കാ​വു​ന്ന ജ്വാ​ലാ ജി ​ഇ​ന്ന് ഇ​ന്ത്യ​യി​ലെ ഏ​റ്റ​വും ശ​ക്ത​വും ദു​രൂ​ഹ​വു​മാ​യ ആ​ത്മീ​യ കേ​ന്ദ്ര​ങ്ങ​ളി​ലൊ​ന്നാ​യാ​ണ് വി​രാ​ജി​ക്കു​ന്ന​ത്.