കേ​ര​ള​ത്തെ​യും മ​ല​യാ​ളി​ക​ളെ​യും ഏ​റെ​യി​ഷ്ട​പ്പെ​ട്ട എ​ത്യോ​പ്യ​ൻ ച​ക്ര​വ​ർ​ത്തി​യു​ടെ ഓ​ർ​മ​ക​ൾ​ക്ക് അ​ന്പ​തു വ​യ​സ്

1940ക​ളി​ലെ എ​ത്യോ​പ്യ.
ത​ല​സ്ഥാ​ന​മാ​യ ആ​ഡി​സ് അ​ബാ​ബ​യി​ൽ​നി​ന്ന് അ​ല്പം മാ​റി​യു​ള്ള ആം​ബോ എ​ന്ന സ്കൂ​ളി​ൽ അ​ന്നൊ​രു നാ​ട​കം അ​ര​ങ്ങേ​റു​ന്നു- ജൂ​ലി​യ​സ് സീ​സ​ർ. സ്കൂ​ളി​ൽ ഇം​ഗ്ലീ​ഷും ക​ണ​ക്കും പ​ഠി​പ്പി​ച്ചി​രു​ന്ന മ​ല​യാ​ളി അ​ധ്യാ​പ​ക​ൻ പോ​ൾ വ​ർ​ഗീ​സാ​ണ് മാ​ർ​ക് ആ​ന്‍റ​ണി​യു​ടെ വേ​ഷം ചെ​യ്യു​ന്ന​ത്.

നാ​ട​കം കാ​ണാ​ൻ വ​ള​രെ പ്ര​ധാ​ന​പ്പെ​ട്ടൊ​രാ​ളെ​ത്തി- വേ​റാ​രു​മ​ല്ല, എ​ത്യോ​പ്യ​ൻ ച​ക്ര​വ​ർ​ത്തി ഹെ​യ്‌​ലി സി​ലാ​സി! മ​റ്റൊ​ന്നു​കൂ​ടി​യു​ണ്ടാ​യി. മാ​ർ​ക് ആ​ന്‍റ​ണി​യു​ടെ പ്ര​ക​ട​നം അ​ദ്ദേ​ഹ​ത്തെ വി​സ്മ​യി​പ്പി​ച്ചു. നാ​ട​ക​ത്തി​നു​ശേ​ഷം പോ​ൾ സാ​ർ എ​ത്യോ​പ്യ​ൻ ഭാ​ഷ​യാ​യ അ​മാ​റി​കി​ൽ ന​ട​ത്തി​യ പ്ര​സം​ഗം ച​ക്ര​വ​ർ​ത്തി​യെ അ​ക്ഷ​രാ​ർ​ഥ​ത്തി​ൽ അ​തി​ശ​യി​പ്പി​ക്കു​ക​യും ചെ​യ്തു.

അ​വി​ടെ തു​ട​ങ്ങു​ന്നു, ഹെ​യ്‌​ലി സി​ലാ​സി ച​ക്ര​വ​ർ​ത്തി​ക്ക് പോ​ൾ സാ​റും കേ​ര​ള​വു​മാ​യു​ള്ള ബ​ന്ധം. അ​ക്കാ​ല​ത്ത് ഒ​ട്ടേ​റെ മ​ല​യാ​ളി​ക​ൾ എ​ത്യോ​പ്യ​യി​ൽ അ​ധ്യാ​പ​ക​രാ​യി ജോ​ലി​ചെ​യ്തി​രു​ന്നു. പോ​ൾ സാ​റി​നോ​ടു​ള്ള സ്നേ​ഹ​ബ​ഹു​മാ​ന​ങ്ങ​ളാ​ൽ ച​ക്ര​വ​ർ​ത്തി അ​ദ്ദേ​ഹ​ത്തെ ത​ല​സ്ഥാ​ന​ത്തു​ള്ള ഹെ​യ്‌​ലി സി​ലാ​സി ഹ​യ​ർ സെ​ക്ക​ൻ​ഡ​റി സ്കൂ​ളി​ലേ​ക്കു കൊ​ണ്ടു​വ​ന്നു.

അ​വ​ർ ത​മ്മി​ലു​ള്ള ബ​ന്ധം ഉൗ​ഷ്മ​ള​മാ​യി ദീ​ർ​ഘ​കാ​ലം തു​ട​ർ​ന്നു. പി​ന്നീ​ട് നാ​ട്ടി​ലേ​ക്കു തി​രി​ച്ചു​പോ​രാ​ൻ പോ​ൾ വ​ർ​ഗീ​സ് തീ​രു​മാ​ന​മെ​ടു​ത്ത​പ്പോ​ൾ എ​ത്യോ​പ്യ​യി​ൽ തു​ട​രാ​ൻ ച​ക്ര​വ​ർ​ത്തി ഏ​റെ സ്നേ​ഹ​പൂ​ർ​വം നി​ർ​ബ​ന്ധി​ച്ചി​രു​ന്നു. എ​ങ്കി​ലും മ​ട​ങ്ങാ​തെ നി​വൃ​ത്തി​യി​ല്ലെ​ന്ന നി​ല​പാ​ടി​ലാ​യി​രു​ന്നു പോ​ൾ സാ​ർ.

ച​ക്ര​വ​ർ​ത്തി കേ​ര​ള​ത്തി​ൽ

1956ൽ ​ഇ​ന്ത്യ സ​ന്ദ​ർ​ശി​ച്ച​വേ​ള​യി​ൽ ഹെ​യ്‌​ലി സി​ലാ​സി കേ​ര​ള​ത്തി​ലു​മെ​ത്തി. പോ​ൾ വ​ർ​ഗീ​സി​നെ വി​ളി​ച്ചു​വ​രു​ത്തി സൗ​ഹൃ​ദം പ​ങ്കി​ടാ​നും അ​ദ്ദേ​ഹം മ​റ​ന്നി​ല്ല. കേ​ര​ള​ത്തി​ലെ വി​ദ്യാ​ഭ്യാ​സ രീ​തി​ക​ളും അ​ധ്യാ​പ​ക​രെ​യും ച​ക്ര​വ​ർ​ത്തി​ക്ക് വ​ലി​യ മ​തി​പ്പാ​യി​രു​ന്നു. ഈ ​ഇ​ഷ്ടം​മൂ​ലം ഒ​ട്ടേ​റെ മ​ല​യാ​ളി​ക​ൾ​ക്ക് ആ​ഡി​സ് അ​ബാ​ബ​യി​ൽ അ​ധ്യാ​പ​ക​രാ​യി ജോ​ലി​ചെ​യ്യാ​ൻ ക​ഴി​ഞ്ഞു.

നി​യ​മ​പാ​ല​ക​രാ​യും ഏ​റെ​പ്പേ​ർ അ​വി​ടെ ജോ​ലി​ചെ​യ്തി​രു​ന്നു. ഇ​വ​രെ​യെ​ല്ലാം അ​ന്നാ​ട്ടു​കാ​ർ ഏ​റെ ബ​ഹു​മാ​നി​ക്കു​ക​യും ചെ​യ്തു. മ​റ്റൊ​രു ച​രി​ത്ര​പ​ര​മാ​യ കൗ​തു​കം​കൂ​ടി പോ​ൾ വ​ർ​ഗീ​സി​ന്‍റെ കാ​ര്യ​ത്തി​ലു​ണ്ട്. വൈ​ദി​ക​നാ​വു​ക എ​ന്ന തീ​രു​മാ​ന​ത്തി​ലാ​ണ് അ​ദ്ദേ​ഹം എ​ത്യോ​പ്യ​യി​ലെ അ​ധ്യാ​പ​ക ജോ​ലി വേ​ണ്ടെ​ന്നു​വ​ച്ച് നാ​ട്ടി​ലേ​ക്കു മ​ട​ങ്ങി​യ​ത്.

അ​ദ്ദേ​ഹം ത​ന്‍റെ ആ​ഗ്ര​ഹം പൂ​ർ​ത്തീ​ക​രി​ക്കു​ക​യും പി​ന്നീ​ട് പൗ​ലോ​സ് മാ​ർ ഗ്രി​ഗോ​റി​യോ​സ് മെ​ത്രാ​പ്പോ​ലീ​ത്ത​യാ​യി സ​ഭ​യെ ന​യി​ക്കു​ക​യും ചെ​യ്തു. ച​ക്ര​വ​ർ​ത്തി കേ​ര​ള​ത്തി​ലെ ഓ​ർ​ത്ത​ഡോ​ക്സ് സ​ഭ​യു​മാ​യി വ​ലി​യ സൗ​ഹൃ​ദ​വും സാ​ഹോ​ദ​ര്യ​വും പ​ങ്കി​ടു​ക​യും പ​ള്ളി​ക​ൾ സ​ന്ദ​ർ​ശി​ക്കു​ക​യും ചെ​യ്തി​രു​ന്നു.

അ​വ​സാ​ന​ത്തെ ച​ക്ര​വ​ർ​ത്തി

എ​ത്യോ​പ്യ​യു​ടെ അ​വ​സാ​ന​ത്തെ ച​ക്ര​വ​ർ​ത്തി​യാ​ണ് ഹെ​യ്‌​ലി സി​ലാ​സി. 1892 ജൂ​ലൈ 23ന് ​മ​ക്കോ​ണ​ൻ മൈ​ക്കി​ൾ- യെ​ഷീ​മെ ഉ​ബ​റ്റ് അ​ലി എ​ന്നി​വ​രു​ടെ മ​ക്ക​ളാ​യി ജ​നി​ച്ചു.

റാ​സ്ത​ഫാ​രി മ​ക്കോ​ണ​ൻ എ​ന്നാ​യി​രു​ന്നു ആ​ദ്യ​ത്തെ പേ​ര്. 1930 ഏ​പ്രി​ൽ ര​ണ്ടു മു​ത​ൽ 1974 സെ​പ്റ്റം​ബ​ർ 12 വ​രെ എ​ത്യോ​പ്യ​യു​ടെ ച​ക്ര​വ​ർ​ത്തി​യാ​യി​രു​ന്നു. ച​ക്ര​വ​ർ​ത്തി​നി സെ​വ്ഡി​റ്റു​വി​ന്‍റെ കാ​ല​ത്ത് പൂ​ർ​ണ അ​ധി​കാ​ര​മു​ള്ള റീ​ജ​ന്‍റ് ആ​യി പ്ര​വ​ർ​ത്തി​ച്ചി​രു​ന്ന​തി​നാ​ൽ രാ​ജ്യ​ഭ​ര​ണ​ത്തി​ൽ ശ​ക്ത​മാ​യ അ​ടി​ത്ത​റ​യും അ​ദ്ദേ​ഹ​ത്തി​നു​ണ്ടാ​യി​രു​ന്നു.

ഭ​ര​ണ​പ​രി​ഷ്കാ​ര​ങ്ങ​ളു​ടെ ഭാ​ഗ​മാ​യി 1931ൽ ​അ​ദ്ദേ​ഹം പു​തി​യ ഭ​ര​ണ​ഘ​ട​ന​യു​ണ്ടാ​ക്കി. 1942ൽ ​അ​ടി​മ​ത്തം നി​രോ​ധി​ക്കു​ക​യും ചെ​യ്തു. എ​ത്യോ​പ്യ​യെ ഇ​റ്റ​ലി​യു​ടെ അ​ധി​നി​വേ​ശ​ത്തി​ൽ​നി​ന്നു മോ​ചി​പ്പി​ക്കാ​ൻ ഇ​റ്റാ​ലി​യ​ൻ ഭ​ര​ണ​കൂ​ട​ത്തി​നെ​തി​രേ യു​ദ്ധം ചെ​യ്ത് പ​രാ​ജ​യ​പ്പെ​ടു​ക​യും ഇം​ഗ്ല​ണ്ടി​ലേ​ക്കു നാ​ടു​ക​ട​ത്ത​പ്പെ​ടു​ക​യും ചെ​യ്തു.

വി​ദേ​ശ​രാ​ജ്യ​ങ്ങ​ളി​ലി​രു​ന്നും അ​ദ്ദേ​ഹം സ്വാ​ത​ന്ത്ര്യ​ത്തി​നാ​യി പ​ല പ​രി​പാ​ടി​ക​ളും ആ​സൂ​ത്ര​ണം​ചെ​യ്തി​രു​ന്നു. ര​ണ്ടാം ലോ​ക​മ​ഹാ​യു​ദ്ധ​ത്തി​നു​ശേ​ഷം യു​എ​ൻ എ​ത്യോ​പ്യ​ക്കും എ​റി​ത്രി​യ​ക്കും തു​ല്യ അ​വ​കാ​ശ​ങ്ങ​ളോ​ടു​കൂ​ടി അ​ദ്ദേ​ഹ​ത്തി​നു കൈ​മാ​റി. എ​ന്നാ​ൽ എ​റി​ത്രി​യ​യെ അ​ദ്ദേ​ഹം എ​ത്യോ​പ്യ​യു​ടെ പ്ര​വി​ശ്യ മാ​ത്ര​മാ​ക്കി.

ഇ​തി​നെ​തി​രേ വ്യാ​പ​ക​മാ​യ എ​തി​ർ​പ്പാ​ണു​യ​ർ​ന്ന​ത്. പി​ൽ​ക്കാ​ല​ത്ത് ലോ​ക​രാ​ഷ്ട്ര​ങ്ങ​ളു​ടെ ഇ​ട​യി​ൽ ബ​ഹു​മാ​നി​ക്ക​പ്പെ​ട്ടി​രു​ന്നെ​ങ്കി​ലും നാ​ട്ടി​ൽ സി​ലാ​സി​ക്കെ​തി​രേ അ​ടി​യൊ​ഴു​ക്കു​ക​ളു​ണ്ടാ​യി. ഏ​കാ​ധി​പ​ത്യ​ശൈ​ലി​യി​ൽ എ​തി​രാ​ളി​ക​ളോ​ടു ക്രൂ​ര​മാ​യി പെ​രു​മാ​റു​ന്ന​ത് അ​ദ്ദേ​ഹ​ത്തി​ന്‍റെ രീ​തി​യാ​യി​രു​ന്നു.

പ​ട്ടാ​ള അ​ട്ടി​മ​റി

രാ​ജ്യ​ത്തെ അ​സ്വ​സ്ഥ​ത​ക​ൾ മു​ത​ലെ​ടു​ത്ത് ഡെ​ർ​ഗ് എ​ന്ന പ​ട്ടാ​ള മ​ധ്യ​നി​ര​യു​ടെ​യും പോ​ലീ​സി​ന്‍റെ​യും അ​തി​ർ​ത്തി​സേ​ന​യു​ടെ​യും കൂ​ട്ടാ​യ്മ സോ​വി​യ​റ്റ് യൂ​ണി​യ​ന്‍റെ സ​ഹാ​യ​ത്തോ​ടെ ഹെ​യ്‌​ലി സി​ലാ​സി​യു​ടെ ഭ​ര​ണ​ത്തെ അ​ട്ടി​മ​റി​ച്ചു. ഡെ​ർ​ഗ് നേ​താ​വാ​യ മ​ങ്കി​സ്തു ഹെ​യ്‌​ലി മ​റി​യം എ​ന്ന പ​ട്ടാ​ള ഉ​ദ്യോ​ഗ​സ്ഥ​ന്‍റെ നേ​തൃ​ത്വ​ത്തി​ൽ 1974 സെ​പ്റ്റം​ബ​ർ 12ന് ​പു​തി​യ പ​ട്ടാ​ള​ഭ​ര​ണം നി​ല​വി​ൽ​വ​ന്നു.

പ​ട്ടാ​ള​ത്തി​ന്‍റെ കീ​ഴി​ൽ സോ​ഷ്യ​ലി​സ്റ്റ് രാ​ജ്യ​മാ​യി പ്ര​ഖ്യാ​പി​ച്ചു. മ​ങ്കി​സ്തു​വി​ന്‍റെ ഭ​ര​ണ​വും 80ക​ളി​ൽ പ​ല എ​തി​ർ​പ്പു​ക​ൾ​ക്കും സാ​ന്പ​ത്തി​ക അ​സ്ഥി​ര​ത​യ്ക്കും ആ​ഭ്യ​ന്ത​ര ക​ലാ​പ​ങ്ങ​ൾ​ക്കും കാ​ര​ണ​മാ​യി. 1991ൽ ​മേ​യി​ൽ എ​ത്യോ​പ്യ​ൻ പീ​പ്പി​ൾ​സ് റെ​വ​ല്യൂ​ഷ​ണ​റി ഡെ​മോ​ക്രാ​റ്റി​ക് ഫ്ര​ണ്ട് ഭ​ര​ണം കൈ​യ​ട​ക്കി. മ​ങ്കി​സ്തു സിം​ബാ​ബ്‌​വേ​യി​ലേ​ക്കു പ​ലാ​യ​നം​ചെ​യ്തു.

ച​ക്ര​വ​ർ​ത്തി​യു​ടെ മ​ര​ണം

1974ൽ ​അ​ധി​കാ​രം ന​ഷ്ട​പ്പെ​ട്ട ഹെ​യ്‌​ലി സി​ലാ​സി​യെ പ​ട്ടാ​ളം വീ​ട്ടു​ത​ട​ങ്ക​ലി​ലാ​ക്കി​യി​രു​ന്നു. ഒ​രു​കൊ​ല്ലം ക​ഠി​ന​മാ​യ ത​ട​വി​ലി​ട്ട് 1975 ഓ​ഗ​സ്റ്റ് 27നു ​മ​ങ്കി​സ്തു​വി​ന്‍റെ മേ​ൽ​നോ​ട്ട​ത്തി​ൽ ശ്വാ​സം​മു​ട്ടി​ച്ചു കൊ​ല​പ്പെ​ടു​ത്തി.

മൃ​ത​ദേ​ഹം ച​ക്ര​വ​ർ​ത്തി​യു​ടെ കാ​ര്യാ​ല​യ​ത്തി​ന​ടി​യി​ൽ മ​റ​വു​ചെ​യ്തു. മ​ങ്കി​സ്തു 1991ൽ ​പ​ലാ​യ​നം​ചെ​യ്ത​ശേ​ഷം പി​റ്റേ​ക്കൊ​ല്ല​മാ​ണ് ജ​നം സി​ലാ​സി​യു​ടെ ഭൗ​തി​ക ശ​രീ​രം ക​ണ്ടെ​ത്തി വീ​ണ്ടും സം​സ്ക​രി​ച്ച​ത്. മ​ല​യാ​ളി​ക​ളെ ഇ​ഷ്ട​പ്പെ​ടു​ക​യും ബ​ഹു​മാ​നി​ക്കു​ക​യും ചെ​യ്ത ച​ക്ര​വ​ർ​ത്തി ഓ​ർ​മ​യാ​യി​ട്ട് അ​ന്പ​തു വ​ർ​ഷം.